Denizcilik ve Kabotaj Bayramı 100 yaşında: Türkiye denizcilikte küresel gücünü büyütüyor

Ulaştırma ve Altyapı Bakanı Abdulkadir Uraloğlu, 1 Temmuz Denizcilik ve Kabotaj Bayramı’nın 100. yıl dönümü programında Türkiye’nin denizcilik alanındaki mevcut kapasitesini ve gelecek hedeflerini açıkladı. Türkiye’nin bugün 218 liman tesisi, 85 faal tersanesi, 2 bin 234 gemilik ticaret filosu ve 51,8 milyon DWT taşıma kapasitesiyle dünyanın önde gelen denizci ülkeleri arasında yer aldığını belirten Uraloğlu, Mavi Vatan’daki etkinliği artıracak yeni projelerin de hızla sürdüğünü söyledi.

1 Temmuz Denizcilik ve Kabotaj Bayramı’nın 100. yılı dolayısıyla Beşiktaş Meydanı’ndaki Barbaros Hayrettin Paşa Anıtı önünde düzenlenen törene Deniz Kuvvetleri Komutanlığı, Kuzey Deniz Saha Komutanlığı, İTÜ Denizcilik Fakültesi öğrencileri ve çok sayıda vatandaş katıldı.

Denizcilikte 100 yıllık Kabotaj başarısı

Konuşmasında Kabotaj Kanunu’nun 1 Temmuz 1926’da yürürlüğe girdiğini hatırlatan Uraloğlu, bu düzenlemenin Türk deniz ticaretinde yabancı hakimiyetini sona erdirdiğini ve kıyılar ile limanların tamamen Türk bayrağı altında yönetilmeye başladığını söyledi.

Denizciliğin yalnızca ekonomik değil aynı zamanda stratejik, kültürel ve milli bir güç unsuru olduğunu belirten Uraloğlu, Türkiye’nin denizlerle yeniden bütünleşmesini sağlayacak yatırımları kararlılıkla sürdürdüklerini ifade etti.

Türkiye’nin denizcilik kapasitesi büyüyor

Bakan Uraloğlu, Türkiye’nin ulaştığı denizcilik altyapısını sayısal verilerle paylaştı.

Türkiye genelinde;

218 liman tesisi,

85 faal tersane,

181 tekne imal ve çekek yeri,

65 yat limanı,

23 gemi geri dönüşüm tesisi,

400 balıkçı barınağı,

144 bin gemi insanı,

1 milyonu aşan amatör denizci bulunuyor.

Ayrıca Türk sahipli deniz ticaret filosunun 1 Ocak 2026 itibarıyla 2 bin 234 gemiye ve 51,8 milyon DWT kapasiteye ulaştığını belirten Uraloğlu, bunun Türkiye’yi dünyanın önemli denizcilik ülkelerinden biri haline getirdiğini söyledi.

Limanlarda yük ve konteyner trafiği rekor seviyeye ulaştı

Uraloğlu, son yıllarda liman yatırımlarının önemli sonuçlar verdiğini belirterek, Türkiye’nin bugün dünyanın en fazla konteyner elleçleyen ilk 100 limanı arasında 5 limana sahip olduğunu ifade etti.

2002-2025 döneminde limanlarda elleçlenen yük miktarı yüzde 191, konteyner hacmi ise yüzde 617 arttı.

2025 yılında Türk limanlarında;

553,3 milyon ton yük

14 milyon TEU konteyner elleçlendi.

Kruvaziyer turizmindeki toparlanmanın da sürdüğünü aktaran Uraloğlu, kabotaj hatlarında ise bu yıl 120 milyon yolcu ve 10 milyon araç taşınmasının beklendiğini açıkladı.

Gemi inşa sanayisinde Türkiye dünya sıralamasında yükseldi

Türk gemi inşa sektörünün küresel rekabet gücünü artırdığını vurgulayan Uraloğlu, sektörün bugün 84 binden fazla kişiye istihdam sağladığını söyledi.

Türkiye;

Gemi siparişinde dünyada 7’nci,

Tonajda 10’uncu,

Mega yat üretiminde 2’nci,

Gemi geri dönüşümünde ise dünyada 3’üncü, Avrupa’da lider konumda bulunuyor.

Denizcilik sektörünün yalnızca üretim değil teknoloji ve ihracat açısından da büyümesini sürdürdüğünü ifade etti.

Deniz taşımacılığına milyarlarca liralık destek sağlandı

2004 yılında başlatılan ÖTV’siz yakıt uygulamasının sektör açısından önemli katkılar sağladığını belirten Uraloğlu, bugüne kadar yaklaşık 21,8 milyar liralık destek verildiğini açıkladı.

Sadece 2025 yılında denizcilik sektörüne 5,3 milyar liralık ÖTV’siz yakıt desteği sağlanırken, hurda gemi teşvikleri kapsamında 27,3 milyon dolar destek verildi ve yeni Ro-Ro hatları için 1,6 milyon dolarlık teşvik belgesi düzenlendi.

Hurda gemi teşviklerinin artırılması için yeni çalışmaların sürdüğünü kaydeden Uraloğlu, daha fazla Ro-Ro hattının teşvik kapsamına alınacağını belirtti.

Mavi Vatan projelerinde yeni dönem başlıyor

Konuşmasında deniz güvenliği projelerine de değinen Uraloğlu, Kuzey Kıbrıs Türk Cumhuriyeti’nde kurulan Gemi Trafik Hizmetleri Sistemi’nin 20 Temmuz’da, Kıbrıs Barış Harekatı’nın 52. yıl dönümünde hizmete alınacağını açıkladı.

Bunun yanında Marmara Denizi’nin tamamını radar kapsamasına alacak Gemi Trafik Hizmetlerinin Genişletilmesi Projesi’nin de etüt çalışmalarının tamamlandığını belirtti.

Bu projeler sayesinde hem Türkiye’nin hem de KKTC’nin Mavi Vatan’daki deniz hakimiyetinin daha da güçleneceğini ifade etti.

Arama kurtarma ve deniz güvenliği faaliyetleri sürüyor

Uraloğlu, denizlerde can ve mal güvenliği için yürütülen çalışmalara ilişkin de bilgi verdi.

2025 yılında;

4 bin 658 gemi denetlendi.

379 deniz olayında 646 kişi sağ, 101 kişi yaralı olarak kurtarıldı.

255 düzensiz göç olayında 7 bin 215 kişi güvenli şekilde kurtarıldı.

Denizlerde emniyet ve çevre güvenliğinin uluslararası standartlarda sürdürüldüğünü belirten Bakan Uraloğlu, Türkiye’nin boğazları ve limanlarıyla küresel ticaret için güvenilir merkez olmayı sürdürdüğünü söyledi.

Program kapsamında Bakan Uraloğlu, Barbaros Hayrettin Paşa Türbesi’ni ziyaret ederek anı defterini imzaladı ve Marmara Denizi’ne deniz şehitleri anısına çelenk bıraktı.