Avrupa Birliği karar verdi: Uçak biletine ek ücret yasak

Avrupa Birliği, Ortadoğu’da büyüyen kriz sonrası yükselen jet yakıtı fiyatlarının havayolu sektöründe yarattığı baskıya rağmen, yolculardan sonradan ek ücret talep edilmesine kapıyı kapattı. Avrupa Komisyonu tarafından yayımlanan yeni rehber notunda, satın alınmış uçak biletlerine sonradan “yakıt farkı” eklenmesinin AB kurallarına aykırı olduğu açık şekilde belirtildi.

Ortadoğu’daki gerilim nedeniyle enerji piyasalarında yaşanan sert dalgalanmalar havacılık sektörünü doğrudan etkilerken, Brüksel yönetimi tüketici haklarının ihlal edilmesine izin verilmeyeceğini duyurdu.

“BİLET SATILDIKTAN SONRA EK ÜCRET TALEP EDİLEMEZ”

Avrupa Komisyonu yetkilileri, uçak bileti satışı sırasında yolcuya gösterilen fiyatın nihai ücret olması gerektiğinin altını çizdi. Vergiler, harçlar, hizmet bedelleri ve öngörülebilir maliyetlerin bilet fiyatına baştan dahil edilmesi gerektiği ifade edildi.

Komisyon sözcüsü, “Bilet satın alındıktan sonra yakıt ek ücreti talep edilmesi hukuki açıdan meşru kabul edilemez” açıklamasını yaptı.

Açıklama özellikle son haftalarda uyguladığı yeni sistem nedeniyle gündeme gelen İspanyol düşük maliyetli hava yolu şirketi Volotea’yı doğrudan hedef aldı.

VOLOTEA’NIN “YAKIT FARKI” UYGULAMASI TARTIŞMA YARATTI

İspanyol havayolu şirketi Volotea, jet yakıtı maliyetlerindeki yükselişi gerekçe göstererek bazı yolculardan uçuş öncesi 14 euro’ya kadar ek ödeme talep etmeye başladı. Şirket, bu modeli “Adil Seyahat Sözü” adıyla yeni kullanım koşullarına dahil etti.

Sisteme göre uçuşa 7 gün kala yakıt piyasaları yeniden değerlendiriliyor. Eğer petrol ve jet yakıtı maliyetleri yükselmişse yolcudan ek ücret alınıyor, fiyatların düşmesi halinde ise belirli bir geri ödeme yapılıyor.

Ancak uygulamanın en çok eleştirilen yönü, ek ödemenin yapılmaması durumunda rezervasyonun kesinleşmemesi oldu.

Yolcudan sonradan ücret alınmasını zorunlu hale getiren sistem, Avrupa’daki tüketici örgütlerini harekete geçirdi.

İspanya merkezli tüketici hakları kuruluşu Facua, uygulamanın Avrupa tüketici mevzuatına açık şekilde aykırı olduğunu savunarak soruşturma başlatılması çağrısı yaptı.

Kuruluş ayrıca başka havayolu şirketlerinin de benzer yöntemleri devreye sokmasından endişe ettiklerini duyurdu.

AB YOLCU HAKLARINI HATIRLATTI

Avrupa Komisyonu yayımladığı açıklamada yalnızca bilet fiyatlarıyla ilgili değil, iptal edilen uçuşlarla ilgili yolcu haklarına da dikkat çekti.

Buna göre Avrupa Birliği sınırları içindeki uçuşlarda yolcular; ücret iadesi, alternatif uçuş, dönüş bileti ve havaalanında bakım hizmeti gibi temel haklardan yararlanmaya devam edecek.

Komisyon ayrıca havayolu şirketlerinin son dakika iptallerinde belirli şartlarda yolculara tazminat ödemek zorunda olduğunu vurguladı.

14 günden kısa süre kala yapılan iptallerde yolcuların maddi haklarının korunacağı belirtilirken, tazminatların nakit ödeme veya gelecekte kullanılabilecek uçuş kuponu şeklinde sunulabileceği ifade edildi.

YÜKSEK YAKIT FİYATI “OLAĞANÜSTÜ DURUM” SAYILMADI

Son haftalarda artan maliyetler nedeniyle Lufthansa, British Airways ve KLM gibi birçok büyük Avrupa havayolu şirketi bazı uçuşlarını iptal etmişti.

Şirketler, hızla yükselen yakıt maliyetlerinin bazı seferleri ekonomik açıdan sürdürülemez hale getirdiğini savunurken Avrupa Komisyonu bu gerekçeyi yeterli bulmadı.

Komisyon, yalnızca fiziksel yakıt kıtlığı veya doğrudan operasyonu etkileyen olağanüstü durumların havayolu şirketlerini tazminat yükümlülüğünden kurtarabileceğini açıkladı.

Brüksel yönetimi, petrol fiyatlarındaki artışın ise havayolu şirketleri açısından yönetilmesi gereken ticari bir risk olduğunu belirtti.

Yetkililer, “Yüksek fiyat ile gerçek yakıt kıtlığı aynı şey değildir. Fiyat dalgalanmalarının yönetimi şirketlerin sorumluluğundadır” değerlendirmesinde bulundu.

HÜRMÜZ KRİZİ JET YAKITI MALİYETLERİNİ PATLATTI

İran ile başlayan gerilim sonrası Hürmüz Boğazı çevresindeki risklerin büyümesi enerji piyasalarında sert dalgalanmalara yol açtı. Dünya petrol arzının yaklaşık yüzde 20’sinin geçtiği kritik geçiş noktasında oluşan riskler nedeniyle jet yakıtı fiyatları kısa sürede iki katın üzerine çıktı.

Avrupa Komisyonu ise bu gelişmelerin sürpriz olmadığını savunarak, havayolu şirketlerinin bu tür jeopolitik riskleri öngörmek ve maliyet planlamalarını buna göre yapmak zorunda olduğunu ifade etti.