Avrupa Birliği gübrede dışa bağımlılığı azaltacak
Avrupa Birliği, son yıllarda artan enerji maliyetleri ve jeopolitik krizlerin derinleştirdiği gübre sorununa karşı kapsamlı bir eylem planı hazırladı. Avrupa Komisyonu tarafından açıklanan “Gübre Eylem Planı”, çiftçilere mali destek sağlanmasını, yerli üretimin artırılmasını ve ithalata bağımlılığın azaltılmasını hedefliyor.
Brüksel yönetimi, özellikle yüksek gübre fiyatlarının tarımsal üretim üzerindeki baskısını azaltmak ve Avrupa’nın gıda güvenliğini korumak amacıyla yeni destek mekanizmalarını devreye almayı planlıyor.
AB, gübre arz güvenliğini sağlamak ve dışa bağımlılığı azaltmak için yeni eylem planını açıkladı.
Komisyon tarafından yayımlanan plana göre, artan maliyetler nedeniyle zorlanan çiftçilere mevcut tarım politikaları kapsamında hedefli destekler sunulacak.
ÇİFTÇİLERE MALİ DESTEK PAKETİ HAZIRLANIYOR
Avrupa Birliği, yaz aylarından önce duyurulması planlanan yeni mali paketle çiftçilere üretim sezonu öncesinde likidite desteği sağlamayı hedefliyor.
Hazırlanacak yeni yasal düzenlemeyle birlikte üye ülkelerin mevcut tarım desteklerini daha etkin kullanabilmesi amaçlanıyor. Paket kapsamında nakit akışını destekleyen finansman modelleri, avans ödemelerinde esneklik ve sürdürülebilir üretimi teşvik eden uygulamalar yer alacak.
Yüksek gübre maliyetlerinden etkilenen çiftçilere doğrudan destek verilmesi planlanıyor.
Ayrıca biyolojik bazlı gübre kullanımını artıran ve geleneksel kimyasal gübre tüketimini azaltan projelere de teşvik sağlanacağı belirtiliyor.
YERLİ GÜBRE ÜRETİMİ DESTEKLENECEK
AB Komisyonu, Avrupa gübre sektöründe yaşanan sanayi kaybını önlemek ve arz güvenliğini güçlendirmek amacıyla yerli üretime daha fazla destek verileceğini açıkladı.
Yeni plan kapsamında organik ve biyolojik bazlı gübrelerin kullanımının yaygınlaştırılması hedeflenirken, geleneksel mineral gübrelere alternatif ürünlerin Avrupa genelinde daha fazla teşvik edilmesi öngörülüyor.
Sürdürülebilir Avrupa menşeli gübrelere yönelik talebin artırılması amacıyla bürokratik süreçlerin sadeleştirileceği ve resmi işlemlerin hızlandırılacağı belirtildi.
AB GÜBRE DEĞER ZİNCİRİ ORTAKLIĞI KURULACAK
Gübre piyasasında şeffaflığı artırmak ve sektör içindeki koordinasyonu güçlendirmek amacıyla “AB Gübre Değer Zinciri Ortaklığı” isimli yeni platform oluşturulacak.
Platformda gübre üreticileri, çiftçiler ve AB üyesi ülkelerin temsilcileri bir araya gelerek arz güvenliği, maliyet kontrolü ve uygun fiyatlı gıda üretimi konusunda ortak çözüm yolları geliştirecek.
AB Komisyonu ayrıca gübre piyasasına yönelik veri akışını güçlendirmeyi, erken uyarı sistemleri oluşturmayı ve gerektiğinde ortak alım ya da stratejik stok mekanizmalarını devreye sokmayı değerlendirecek.
JEOPOLİTİK KRİZLER AVRUPA’YI ZORLADI
Son yıllarda yaşanan küresel krizler, Avrupa’nın gübre ve tarım sistemindeki kırılganlıklarını daha görünür hale getirdi. Özellikle Orta Doğu’daki savaş, enerji maliyetlerindeki yükseliş ve Rusya ile Belarus’tan yapılan ithalata yönelik kısıtlamalar Avrupa’daki gübre fiyatlarını ciddi ölçüde artırdı.
AB’nin gübre alanında yüksek oranda dışa bağımlı olması da riskleri büyüten unsurlar arasında gösteriliyor. Birlik ülkeleri, azotlu gübre ihtiyacının yaklaşık yüzde 30’unu, fosfat bazlı gübre ihtiyacının ise yaklaşık yüzde 70’ini ithalat yoluyla karşılıyor.
Uzmanlar, bu durumun kriz dönemlerinde Avrupa tarımını dış şoklara karşı daha savunmasız hale getirdiğini belirtiyor.
Yeni eylem planıyla birlikte Avrupa Birliği’nin hem çiftçileri korumayı hem de tarımsal üretimde stratejik bağımsızlığı güçlendirmeyi amaçladığı ifade ediliyor.
