ECB ve BOE’den kritik mesaj: Faiz artışı kapıda

Orta Doğu’da tırmanan jeopolitik gerilim ve enerji piyasalarındaki sert dalgalanmalar, Avrupa’nın iki büyük merkez bankasını yeniden sıkı para politikası eksenine itti. Petrol fiyatlarının kısa süreliğine varil başına 130 dolara yaklaşması, enflasyon baskılarının yeniden güç kazanabileceğine dair endişeleri artırırken, politika yapıcılar yaz aylarına yönelik faiz artışı senaryolarını daha ciddi şekilde masaya yatırmaya başladı.

ENFLASYON RİSKİ MERKEZ BANKALARINI HAREKETE GEÇİRİYOR

Avrupa Merkez Bankası Başkanı Christine Lagarde, son toplantının ardından yaptığı değerlendirmede, haziran ayında faiz artışının güçlü bir seçenek olarak gündeme alınacağını ifade etti. Lagarde, karar alıcıların mevcut toplantıda bu ihtimali uzun uzun tartıştığını vurgularken, önümüzdeki haftaların ekonomik verileri daha net okumak açısından kritik olacağını belirtti.

“YÖNÜMÜZÜN NEREYE OLDUĞUNU BİLİYORUM” diyerek sıkılaşma sinyali veren Lagarde, enflasyon görünümündeki bozulmanın politika duruşunu değiştirebileceğini açıkça ortaya koydu.

Euro Bölgesi’nde açıklanan son veriler de tabloyu destekler nitelikte. Ekonomi yılın ilk çeyreğinde neredeyse durma noktasına gelirken, tüketici fiyatları Nisan ayında 2023’ten bu yana en hızlı artışını kaydetti. Bu durum, büyüme zayıflarken fiyatların yükseldiği “stagflasyon” riskini yeniden gündeme taşıdı.

ENERJİ KRİZİ FAİZ PATİKASINI BELİRLİYOR

İngiltere cephesinde ise Andrew Bailey liderliğindeki İngiltere Merkez Bankası, politika faizini sabit tutsa da mesaj tonunu belirgin şekilde sertleştirdi. Para Politikası Kurulu üyeleri, önümüzdeki aylarda faiz artışının gerekli olabileceğine işaret etti.

“ORTADOĞU KRİZİ ÇÖZÜLMEZSE FAİZ ARTIŞI KAÇINILMAZ GÖRÜNÜYOR” değerlendirmesi, Londra’daki karar vericilerin yaklaşımındaki değişimi net biçimde ortaya koydu.

Banka, enerji fiyatlarına bağlı üç ayrı senaryo üzerinden yaptığı analizde, neredeyse tüm olasılıkların daha yüksek faiz oranlarına işaret ettiğini açıkladı. En kötü senaryoda petrol fiyatlarının 130 dolar seviyesinde kalması durumunda, enflasyonun 2027 başında yüzde 6,2’ye kadar yükselebileceği öngörülüyor.

BOE SENARYOLARI FAİZLERDE SERT ARTIŞ RİSKİNE İŞARET EDİYOR

Bu karamsar tabloda faizlerin birkaç kez artırılması gerekebileceği belirtilirken, daha iyimser senaryoda bile en az iki faiz artışı ihtimali öne çıkıyor. Oysa sadece birkaç ay önce piyasalarda faiz indirimi beklentileri konuşuluyordu. Bu hızlı yön değişimi, enerji fiyatlarının para politikası üzerindeki belirleyici rolünü bir kez daha gözler önüne serdi.

Piyasa beklentileri de bu dönüşü doğruluyor. İngiltere’de bir sonraki toplantıda faiz artışı ihtimali yüzde 60’ın üzerine çıkarken, yatırımcılar yıl sonuna kadar en az iki artışı fiyatlamaya başladı.

PİYASALAR HAZİRAN KARARINA ODAKLANDI

Uzmanlara göre, ABD ile İran arasındaki gerilimin sürmesi ve enerji arzına yönelik risklerin devam etmesi halinde Avrupa’daki merkez bankaları daha agresif adımlar atmak zorunda kalabilir. Bu süreçte özellikle Hürmüz Boğazı’nın ticari geçişlere kapanması gibi senaryolar, küresel ekonomi için ciddi bir tehdit olarak görülüyor.

İngiltere Merkez Bankası Başkanı Bailey ise mevcut finansal koşulların şimdilik enflasyonu sınırlayıcı etkisi olduğunu savunsa da, uzun süreli bir enerji arz şokunun “çok daha kötü sonuçlar” doğurabileceğini kabul ediyor.