Emre Alkin’den kritik uyarı: Dünya yeni bir petrol ve enflasyon şokuyla karşı karşıya

07 Mayıs 2026, 20:13

EKOTÜRK ekranlarında yayımlanan “Günün Yorumu” programında değerlendirmelerde bulunan ekonomist Prof. Dr. Emre Alkin, küresel ekonomide savaşın etkilerinin giderek derinleştiğini belirterek enerji, gıda ve enflasyon cephesinde dünyanın yeni bir kırılma dönemine girdiğini söyledi. Dünya Bankası’nın yayımladığı son emtia görünüm raporunu değerlendiren Alkin, özellikle enerji fiyatlarında yaşanan sert yükselişlerin yalnızca kısa vadeli bir dalgalanma olmadığını, küresel ekonomik düzeni kökten etkileyebilecek yeni bir dönemin habercisi olduğunu ifade etti.

DÜNYA BANKASI RAPORU ENDİŞE YARATTI

Dünya Bankası’nın yayımladığı rapora göre emtia fiyat endeksinin bu yıl yüzde 16 yükselmesinin beklendiğini aktaran Alkin, enerji tarafındaki artışın ise çok daha sert seviyelerde olduğunu vurguladı. Raporda enerji fiyatlarının yaklaşık yüzde 24 artacağının öngörüldüğünü belirten Alkin, petrol fiyatlarında uzun vadeli yüksek seyrin artık temel senaryo haline geldiğini ifade etti.

“PETROLDE 80-85 DOLAR BANDI ARTIK YENİ NORMAL OLABİLİR”

Brent petrol için ortalama beklentinin 86 dolar seviyesinde bulunduğunu söyleyen Alkin, bu rakamın düşük gibi görünse de küresel ekonomi açısından oldukça kritik olduğuna dikkat çekti. Birçok senaryoda 2028 yılına kadar petrol fiyatlarının 80-85 dolar bandında kalmasının beklendiğini belirten Alkin, bunun küresel enflasyon açısından ciddi bir tehdit oluşturduğunu kaydetti.

Hürmüz Boğazı’nda yaşanan gerilimlerin petrol piyasası üzerinde doğrudan baskı yarattığını ifade eden Alkin, küresel petrol ticaretinin yaklaşık üçte birinin geçtiği bu hattaki risklerin enerji fiyatlarını kalıcı biçimde yukarı taşıdığını söyledi.

“SAVAŞIN ETKİSİ ENERJİDEN GIDAYA DOMİNO ETKİSİYLE YAYILIYOR”

Küresel savaş ortamının etkilerinin yalnızca enerjiyle sınırlı kalmadığını vurgulayan Alkin, yükselen enerji maliyetlerinin ardından gıda fiyatlarının da hızla arttığını belirtti. Bu sürecin zincirleme biçimde ilerlediğini ifade eden Alkin, enerji maliyetlerindeki artışın üretim giderlerini yükselttiğini, bunun da doğrudan market fiyatlarına yansıdığını dile getirdi.

Dünya Bankası raporunda savaşın etkisinin “dalga dalga yayıldığı” yönündeki değerlendirmeye dikkat çeken Alkin, önce enerji, ardından gıda ve nihayetinde genel enflasyonun yükseldiğini söyledi. Süreci “domino etkisi” olarak tanımlayan Alkin, her gelişmenin bir sonraki ekonomik baskıyı tetiklediğini belirtti.

1970’LERDEKİ PETROL KRİZLERİNE BENZER ŞOK UYARISI

Uluslararası finans çevrelerinde yapılan analizlerde mevcut enerji krizinin 1974 ve 1980 petrol şoklarına benzetildiğini ifade eden Alkin, yaşanan sürecin son 50 yılın en sert arz krizlerinden biri olarak değerlendirildiğini aktardı.

Enerji fiyatlarındaki yükselişin merkez bankalarının faiz indirim planlarını da zora soktuğunu söyleyen Alkin, artık yalnızca petrol fiyatlarının değil para politikalarının yönünün de değişmeye başladığını kaydetti.

“MERKEZ BANKALARI ÇIKMAZA GİRDİ”

Küresel ekonomide en büyük riskin stagflasyon olduğunu belirten Alkin, merkez bankalarının ciddi bir ikilem içinde kaldığını söyledi. Faizlerin düşürülmesi halinde enflasyonun yeniden hızlanabileceğini ifade eden Alkin, faizlerin yüksek tutulmasının ise büyümeyi baskıladığını belirtti.

“YÜKSEK ENFLASYON VE DÜŞÜK BÜYÜME DÜNYAYI STAGFLASYONA SÜRÜKLÜYOR”

Ekonomik görünümün giderek daha kırılgan hale geldiğini belirten Alkin, küresel ekonominin yüksek maliyet ortamına uyum sağlamak zorunda kalacağını dile getirdi.

GÜBRE FİYATLARINDAKİ SIÇRAMA GIDA KRİZİNİ DERİNLEŞTİRİYOR

Reuters analizlerine de değinen Alkin, özellikle gübre fiyatlarında yaşanan yaklaşık yüzde 30’luk maliyet artışının önümüzdeki dönemde gıda fiyatlarını daha da yukarı taşıyacağını ifade etti.

Gübre maliyetlerinin yükselmesinin tarımsal üretimi doğrudan baskıladığını belirten Alkin, üretimde yaşanacak düşüşlerin kalıcı gıda enflasyonuna neden olabileceğini söyledi.

PETROL 100 DOLARIN ÜZERİNDE KALIRSA 45 MİLYON KİŞİ AÇLIK RİSKİYLE KARŞI KARŞIYA KALABİLİR

Petrol fiyatlarının 100 doların üzerinde kalmasının küresel ekonomi açısından kritik eşik olduğunu belirten Alkin, Dünya Bankası’nın bu konuda son derece çarpıcı bir uyarıda bulunduğunu ifade etti.

Rapora göre yüksek enerji fiyatlarının devam etmesi halinde dünya genelinde yaklaşık 45 milyon insanın daha ciddi gıda güvensizliği riskiyle karşı karşıya kalabileceğini belirten Alkin, bunun yalnızca ekonomik değil aynı zamanda sosyal ve siyasi sonuçlar doğurabilecek bir gelişme olduğunu söyledi.

Özellikle düşük gelirli ülkelerde gıda fiyatlarındaki yükselişin toplumsal istikrarsızlığı artırabileceğini vurgulayan Alkin, ekonomik baskının en kırılgan kesimleri doğrudan etkilediğini kaydetti.

KÜRESEL EKONOMİK DÜZEN YENİDEN ŞEKİLLENİYOR

Son 20 yılda küresel ekonominin büyük ölçüde ucuz enerji sayesinde büyüdüğünü ifade eden Alkin, enerji maliyetlerindeki yükselişin artık tüm ekonomik dengeleri değiştirdiğini söyledi.

Enerji ve lojistik maliyetlerindeki artışın küresel ticaretin işleyişini bozduğunu belirten Alkin, dünya ekonomisinin artık daha pahalı bir üretim ve tüketim düzenine geçiş yaptığını ifade etti.

Alkin, mevcut sürecin geçici bir dalgalanma olarak görülmemesi gerektiğini belirterek küresel ekonominin yeni yüksek maliyet dönemine uyum sağlamak zorunda kalacağını sözlerine ekledi.