Gedik Yatırım: Fon tasfiyesinde yeni ölçüt yatırımcılar arasında fark yaratacak
Gedik Yatırım, fon tasfiyesine ilişkin kanun teklifindeki net yatırım ölçütünün, aynı fondaki yatırımcılar arasında belirgin farklar doğurabileceğini belirtti.
Kuruma göre, fonun enflasyon üzerinde getiri sağladığı ölçüde erken giren yatırımcının alacağı pay değerinin altında kalabilecek, yakın dönemde giren yatırımcı ise göreli olarak korunacak.
Gedik Yatırım, 12 Ekim tarihli raporunda yatırım fonlarının tasfiyesine ilişkin kanun teklifini değerlendirdi. Kurum, teklifi tasfiyenin hukuki zeminini güçlendiren olumlu bir adım olarak nitelendirirken, ödeme ölçütünün yatırımcılar üzerindeki farklı etkilerine dikkat çekti.
Raporda, nakdin yetersiz kalması durumunda ödemelerde net yatırım tutarının esas alınmasının, gerçeğe aykırı oluşmuş olabilecek fon değerlerinin ödeme ölçüsü olmasını engellediği belirtildi. Ancak alacağın fon değerinden bağımsız hâle gelmesinin aynı fondaki yatırımcılar arasında belirgin farklar yaratacağı vurgulandı.
Gedik Yatırım, “Fonun giriş tarihinden bu yana enflasyonun üzerinde getiri sağladığı ölçüde, erken giren yatırımcının alacağı pay değerinin altında kalabilecek; yakın dönemde giren yatırımcı ise göreli olarak korunacaktır” değerlendirmesinde bulundu.
Kanun teklifi ne getiriyor?
Rapora göre, 9 Ekim 2026’da TBMM Başkanlığına sunulan teklif, SPK’nın 17 Eylül tarihli kararlarıyla tasfiyesine karar verilen ve düzenlemenin yayımı tarihinde tasfiyesi tamamlanmamış yatırım fonlarını kapsıyor.
Teklif; yatırımcılara yapılacak ödemelerin ölçütünü ve sırasını, fondan hukuka aykırı çıkarılan değerlerin geri kazanılmasını ve fon varlıklarının satış yöntemlerini düzenliyor. Ödemelerde kamu kaynağı kullanılmayacak; fon varlıkları ile geri kazanılan ve tahsil edilen tutarlar kullanılacak.
Gedik Yatırım’ın aktardığı başlıca hükümler şöyle:
- Ödeme ölçütü: Nakit, payların 16 Eylül fiyatıyla hesaplanan toplam değerini karşılamazsa yatırımcının fona fiilen yatırdığı net tutar esas alınacak. Giriş ve çıkışlar TÜFE ile Yİ-ÜFE ortalamasıyla güncellenecek.
- Ara ödeme: 1 milyon TL bir ödeme hakkı değil, üst sınır olacak. Ödeme, endekslenmemiş net yatırımı ve para piyasası fonları dışındaki fonlarda payların güncel değerini aşamayacak.
- Dağıtım sırası: Nakit yetmezse ödemelere net yatırımı en düşük yatırımcıdan başlanabilecek ve/veya herkese asgari bir tutar ödenebilecek.
- Geri kazanım: Önce portföy yönetim şirketi, ardından SPK tarafından belirlenen kişiler şahsen sorumlu olacak. Tahsilatı TMSF yapacak; el konulan değerler fona veya geri kazanım hesabına aktarılacak.
- Varlık satışları: Toptan satış, borsa dışı satış, geri alım ve hâkim ortağa satma hakkı kullanılabilecek.
Ara ödemede enflasyon güncellemesi uygulanmayacak
Gedik Yatırım, ara ödemelerde enflasyon güncellemesi yapılmayacağına, endekslemenin yalnızca nakit yetersizliğinde ödeme sınırının hesaplanmasında kullanılacağına dikkat çekti.
Kurum, ödeme ölçütünün enflasyona bağlanması nedeniyle para piyasası fonu yatırımcısının enflasyon üzerindeki olağan faiz getirisinin de nakit yetersizliğinde korunmadığını belirtti.
Yatırdığından fazlasını çekmiş yatırımcının nominal net yatırımının sıfır kabul edileceğini aktaran Gedik Yatırım, bu yatırımcıların ara ödeme alamayacağını kaydetti.
1 milyon TL sınırında fon ve kişi ayrımı belirsiz
Raporda, 1 milyon TL’lik tavanın fon başına mı, kişi başına mı uygulanacağının belirsiz olduğu vurgulandı. Kanun maddesinde “fon bazlı”, gerekçede ise “kişi başına” ifadesinin kullanıldığı belirtildi.
Gedik Yatırım, bu ayrımın yanı sıra nakit yetersizliğinde ödeme sınırı hesaplanırken esas alınacak tarihin de netleştirilmesini istedi. Endekslemede aylık oranların mı, dönemsel değişimlerin mi kullanılacağının ikincil düzenlemede tanımlanmasını önerdi.
Ödeme takvimi ve kapalı fonlar için açıklık çağrısı
Kurum, net yatırım tutarının yatırımcının tüm tasfiye fonları için birlikte hesaplanmasını ve yatırımcıların bu tutarı e-Devlet veya MKK üzerinden görüp itiraz edebilmesini önerdi.
Varlık satışlarında bağımsız değerleme, rekabetçi teklif ve kamuya açıklama şartı getirilmesini isteyen Gedik Yatırım, fon bazında satış ve ödeme takviminin düzenli yayımlanması gerektiğini belirtti. Alım satıma kapatılan 170 fonun akıbetinin de netleştirilmesi çağrısında bulundu.
Raporda ayrıca geri kazanılan tutarların dağıtım ölçütünün tasfiye sürecindeki ölçütle uyumlu hâle getirilmesi; hak sahipliğinde esas alınacak tarih ve kayıtların, tasfiye öncesi talimatların statüsünün ve kurumlar arasındaki görev dağılımının açıklığa kavuşturulması istendi.
Gedik Yatırım, önceki raporundaki kontrollü satış yöntemleri ve kamu kaynağı kullanılmaması önerilerinin teklifte karşılık bulduğunu; fon bazlı hesaplama, bağımsız değerleme şartı, ödeme takvimi ve kapalı fonların akıbetine ilişkin önerilerinin ise karşılanmadığını ifade etti.
