Avrupa’da tungsten fiyatları zirveye yakın kaldı: Çin ile fark açıldı

Avrupa’da amonyum paratungstat (APT) fiyatları ton birimi başına 3 bin dolar civarında yüksek seyrini korurken, Çin ile uluslararası piyasa arasındaki fiyat farkı yaklaşık 2 bin dolara ulaştı. SMM’ye göre madencilik üretimindeki artışın işlenmiş APT arzına dönüşmesini engelleyen sınırlı izabe kapasitesi, küresel tungsten piyasasının temel darboğazı haline geldi.

Avrupa tungsten piyasasında APT fiyatları, nisandan bu yana görülen sert yükselişin ardından yüksek seviyelerde yatay seyrini sürdürüyor.

SMM verilerine göre, 4 Eylül itibarıyla Rotterdam CIF APT fiyatları 2 bin 900-3 bin 100 dolar/mtu aralığında bulunurken, ortalama fiyat 3 bin dolar/mtu seviyesinde gerçekleşti.

Çin’de ise APT fiyatları 590 bin-600 bin yuan/ton aralığına geriledi. Çin’deki 595 bin yuan/tonluk fiyat esas alındığında, Çin ile uluslararası piyasa arasındaki fiyat farkı yaklaşık 2 bin dolar/mtu seviyesine çıktı.

Avrupa’da fiyat neden düşmüyor?

Avrupa’daki yüksek fiyatların arkasında özellikle spot piyasadaki sınırlı arz bulunuyor. Bölgedeki APT izabe tesislerinin önemli bölümü tungsten tozu ve kesici takım üreticileriyle bağlantılı çalışırken, üretim büyük ölçüde uzun vadeli sözleşmeler kapsamında gerçekleştiriliyor. Bu nedenle spot piyasaya sunulan APT miktarı oldukça sınırlı kalıyor.

Bağımsız APT izabe tesislerinin uluslararası piyasada az olması da spot fiyatların yüksek kalmasında etkili oluyor.

Buna karşılık nihai talep güçlü değil. Yaz dönemindeki mevsimsel yavaşlama ve kesici takım üreticilerinden gelen zayıf talep, birincil hammaddenin yerine hurda tungsten kullanımını artırıyor. Çin’den gelen ileri işlenmiş ürünlerin fiyat rekabeti de küçük ve orta ölçekli üreticiler üzerindeki baskıyı artırıyor.

Maden üretimi artıyor ancak darboğaz sürüyor

Küresel piyasada yeni tungsten madenlerinin devreye girmesine karşın, artan maden üretiminin APT arzına dönüşmesi aynı hızda gerçekleşmiyor.

Güney Kore’deki Sangdong tungsten madeninin GTP ile yaptığı alım anlaşmasının süresi 21 yıla çıkarılırken, toplam sözleşme hacmi yüzde 40 artırılarak 4,41 milyon mtu’ya yükseltildi. Yıllık asgari alım miktarı ise 210 bin mtu olarak belirlendi.

Güney Kore’deki madenlerden 2026’da yaklaşık 3 bin 500 standart tonluk ek tungsten konsantresi üretimi bekleniyor.

İngiltere’de Tungsten West ise UK National Wealth Fund ile 71 milyon sterline kadar yatırım için anlaşmaya vardı. Projede üretimin 2026’nın üçüncü çeyreğinde başlaması, 2027’nin ilk çeyreğinde ise tam kapasiteye ulaşılması hedefleniyor.

Ancak izabe tarafında aynı ölçüde yeni kapasite oluşmuyor. Yeni bağımsız bir APT tesisinin kurulmasının 2-3 yıl sürebilmesi, kısa vadede arzın hızla artırılmasını zorlaştırıyor.

Sorun madenden izabe kapasitesine kaydı

SMM’ye göre uluslararası tungsten piyasasındaki temel arz sorunu giderek maden kıtlığından izabe kapasitesi yetersizliğine kayıyor.

Yeni madenler üretime başlasa bile çıkarılan tungsten konsantresinin kısa sürede piyasada işlem görebilecek APT’ye dönüştürülmesi sınırlı kapasite nedeniyle zorlaşıyor.

Bu ortamda özellikle Japonya ve Almanya’daki kesici takım üreticilerinin gelişmiş hurda geri dönüşüm sistemleri, düşük ve orta segment üretimdeki hammadde ihtiyacının karşılanmasında daha önemli hale geliyor.

Yüksek saflıkta tungsten gerektiren ileri teknoloji uygulamalarında ise arz açığının devam ettiği belirtiliyor. Kısa vadede Çin’den yüksek katma değerli işlenmiş ürün tedarikinin artması, orta ve uzun vadede ise Çin dışındaki bağımsız APT izabe kapasitesinin geliştirilmesi olası çözümler arasında gösteriliyor.

Çin’de fiyatlar yüzde 2,46 geriledi

Çin’de APT fiyatları 4 Eylül itibarıyla 590 bin-600 bin yuan/ton seviyesinde bulunurken, geçen ayın başına göre yüzde 2,46 geriledi.

Temmuz-ağustos dönemindeki yağışların bazı madenlerde üretimi etkilemesi arzı sınırlarken, geleneksel düşük sezonda nihai kullanıcıların yalnızca zorunlu stok yenilemesi yapması talebi zayıf tuttu. Beklenen “eylül yoğun sezonu” stoklamasının da henüz başlamadığı belirtildi.

APT üreticilerindeki yüksek stoklar ve traderların stok artırma konusunda isteksiz davranması da fiyatları baskılıyor. SMM, stokların bir bölümünün eritilmesinin ardından tungsten fiyatlarında sınırlı bir yukarı yönlü düzeltme bekliyor.

Orta ve uzun vadede ise Çin’in işlenmiş tungsten ürünü ihracatının artması ve Çin dışındaki kapasite eksikliğinin özellikle yüksek katma değerli ürünlerde Çin’e olan talebi desteklemesi bekleniyor.