Trump İran savaşını bitirmeye hazırlanıyor, rotayı ekonomiye çevirdi
ABD Başkanı Donald Trump, İran ile yürütülen savaşın sona erdirilmesine yönelik güçlü sinyaller verirken, gözünü yeniden ekonomi ve iç politikaya çevirmiş durumda. Yaklaşan ara seçimler öncesinde hem küresel riskleri azaltmak hem de seçmen nezdinde ekonomik gündemi öne çıkarmak isteyen Trump, diplomatik sürecin son aşamaya yaklaştığını ifade ediyor.
SAVAŞTA SON VİRAJ: BELİRSİZLİK SÜRÜYOR
Yaklaşık yedi haftadır devam eden ABD-İran geriliminde sona gelindiğine dair mesajlar artarken, nihai anlaşmanın detayları hâlâ netleşmiş değil. Trump yönetimi, İran’ın özellikle kritik enerji koridoru olan Strait of Hormuz üzerindeki tutumunun değiştiğini öne sürüyor. Ancak Tahran cephesinden bu iddialara yönelik resmi bir doğrulama gelmiş değil.
Trump’ın açıklamalarına göre İran, küresel petrol akışının yaklaşık %20’sinin geçtiği bu boğazı bir daha kapatmama yönünde söz verdi. Buna rağmen, sahadaki diplomatik ve askeri gelişmelerin henüz kalıcı bir barışa dönüşmediği görülüyor.
PİYASALAR ANINDA TEPKİ VERDİ
Barış ihtimalinin güçlenmesiyle birlikte küresel piyasalarda dikkat çekici hareketlilik yaşandı. S&P 500 endeksi tarihi zirvesine ulaşırken, savaş sürecinde yükselen dolar gerileme eğilimine girdi. Petrol fiyatları ise sert düşüşle 90 dolar seviyesine çekildi.
Wall Street yatırımcıları, savaşın sona erdiğine dair beklentiyi hızla fiyatlayarak riskli varlıklara yöneldi. Bu gelişme, jeopolitik risklerin azalmasıyla birlikte piyasalarda “rahatlama rallisi” olarak yorumlandı.
SEÇİM BASKISI VE EKONOMİ ODAĞI
Kasım ayında yapılacak ara seçimler öncesinde Trump üzerindeki iç siyasi baskı giderek artıyor. Savaşın tetiklediği yüksek akaryakıt fiyatları ve enflasyon baskısı, seçmen davranışını doğrudan etkileyen unsurlar arasında yer alıyor.
Anketler, Amerikan halkının büyük bölümünün savaşa mesafeli yaklaştığını ortaya koyarken, bu durum Trump yönetimini daha hızlı bir çözüm arayışına itti. Cumhuriyetçilerin Kongre’de çoğunluğu kaybetme riski, süreci daha da kritik hale getiriyor.
ZOR HEDEFLER, KARMAŞIK PAZARLIK
Trump, savaş sürecinde İran’ın nükleer programının tamamen durdurulması, balistik füze kapasitesinin ortadan kaldırılması ve bölgedeki vekil güç desteğinin kesilmesi gibi iddialı hedefler ortaya koydu. Ancak bu hedeflerin tamamının gerçekleşip gerçekleşmediği hâlâ tartışmalı.
İran’ın uranyum zenginleştirme faaliyetlerini askıya aldığı iddiası gündeme gelirken, bu konuda da henüz net bir doğrulama bulunmuyor. Öte yandan geçmişte Barack Obama döneminde yapılan nükleer anlaşmanın 1,5 yıldan uzun sürede sonuçlandığı düşünüldüğünde, mevcut sürecin hızla tamamlanması ihtimali uzmanlar tarafından temkinli karşılanıyor.
DİPLOMASİ MASASI: GÖZLER PAKİSTAN’DA
Yeni tur görüşmelerin Islamabad’da yapılması beklenirken, ABD heyetinde üst düzey isimlerin yer alabileceği ifade ediliyor. Trump’ın gerekirse bizzat görüşmelere katılabileceğini dile getirmesi, sürecin ne kadar kritik bir aşamada olduğunu ortaya koyuyor.
Diplomatik kaynaklar, anlaşmanın ana hatlarının büyük ölçüde şekillendiğini ancak nihai metin üzerinde hâlâ önemli pazarlıkların sürdüğünü belirtiyor.
