Fahiş site aidatlarına karşı yeni düzenleme resmen yasalaştı

Türkiye Büyük Millet Meclisi Genel Kurulu’nda kabul edilerek yasalaşan yeni düzenleme, özellikle son yıllarda vatandaşların en büyük şikayet konularından biri haline gelen yüksek site aidatlarına yönelik önemli değişiklikler içeriyor. Tapu Kanunu ile bazı kanunlarda değişiklik öngören düzenlemeyle birlikte, site yönetimlerinin aidat belirleme süreçlerine sınırlama getirilirken, kat maliklerinin yetkileri genişletildi.

Yeni yasayla birlikte hem konut sahiplerini hem de site yönetimlerini doğrudan ilgilendiren kritik kararlar yürürlüğe girerken, sosyal konut projelerinden çevre yönetim hizmetlerine kadar birçok alanda dikkat çeken değişiklikler yapıldı.

AİDAT ARTIŞLARINDA SON SÖZ KAT MALİKLERİNİN OLACAK

Kat Mülkiyeti Kanunu’nda yapılan değişiklikle birlikte site yönetimlerinin tek taraflı aidat belirleme uygulamalarına sınırlama getirildi. Buna göre yöneticilerin hazırladığı işletme projeleri artık doğrudan yürürlüğe giremeyecek. Aidat ve avans miktarlarının geçerli olabilmesi için kat malikleri kurulunun onayı gerekecek.

Düzenlemeyle birlikte yöneticilerin keyfi aidat artışı yapmasının önüne geçilirken, nihai karar yetkisi kat malikleri kuruluna bırakıldı.

Yeni sisteme göre işletme projesi her yıl kat malikleri genel kurulunda görüşülerek karara bağlanacak. Eğer onaylı bir işletme projesi bulunmuyorsa yönetici en geç 3 ay içinde geçici işletme planı hazırlayacak ve bu plan maliklere resmi yollarla bildirilecek.

Kat malikleri kurulu ise en geç 3 ay içerisinde söz konusu projeyi aynen kabul edecek veya değiştirerek yeni bir karar oluşturacak.

AİDATLARDA YENİDEN DEĞERLEME SINIRI GETİRİLDİ

Mevcut işletme projesinin yürürlükte olduğu durumlarda aidat bedelleri her yıl otomatik şekilde artırılamayacak. Yapılacak artışlar, bir önceki yılın yeniden değerleme oranını aşamayacak şekilde belirlenecek.

Bu düzenlemeyle özellikle büyük sitelerde sıkça tartışma konusu olan fahiş aidat zamlarının kontrol altına alınması hedefleniyor. Vatandaşların bütçesini zorlayan yüksek aidat uygulamalarına karşı devletin ilk kez doğrudan müdahale ettiği değerlendiriliyor.

YÖNETİM PLANLARININ DEĞİŞMESİ ZORLAŞTI

Kanun kapsamında toplu yapı yönetim planlarının değiştirilmesine ilişkin şartlar da yeniden düzenlendi. Buna göre yönetim planında değişiklik yapılabilmesi için toplu yapı temsilciler kurulunda bağımsız bölümlerin en az üçte ikisini temsil eden üyelerin onayı gerekecek.

Geçici yönetimlere ilişkin hükümler de aynı çoğunluk şartına bağlanırken, mevcut yönetim planlarında yer alan ve yeni düzenlemeye aykırı olan hükümler geçersiz sayılacak.

TOKİ İHALELERİNE VERGİ AVANTAJI GELDİ

Düzenlemenin dikkat çeken başlıklarından biri de Toplu Konut İdaresi Başkanlığı’na yönelik vergi istisnası oldu. Buna göre TOKİ’nin sosyal konut projeleri kapsamında gerçekleştireceği ihalelerde alınan ihale kararları ve yüklenici firmalarla yapılan sözleşmeler, 31 Aralık 2027 tarihine kadar damga vergisinden muaf tutulacak.

Cumhurbaşkanı ise bu süreyi 3 yıla kadar uzatma yetkisine sahip olacak.

Tapu ve Kadastro Genel Müdürlüğü’ne değerleme raporlarının elektronik ortamda ücretsiz gönderilmesi zorunlu hale getirildi.

Yeni düzenlemeye göre SPK ve BDDK tarafından yetkilendirilen değerleme kuruluşlarının hazırladığı raporlar, ilgili kamu kurumları ve finans kuruluşları tarafından Tapu ve Kadastro Genel Müdürlüğü’ne elektronik ortamda bedelsiz şekilde iletilecek.

ÇEVRE DANIŞMANLIK ŞİRKETLERİNE AĞIR CEZALAR GELİYOR

Kanunla birlikte Çevre Kanunu’nda da önemli değişiklikler yapıldı. Çevre yönetimi hizmeti almayan işletmelere yüz binlerce lirayı bulan idari para cezaları uygulanacak.

Buna göre çevre yönetim birimi oluşturmayan veya çevre danışmanlık hizmeti almayan işletmelere 209 bin 624 liraya kadar ceza kesilebilecek. Çevre mühendisi ya da yetkilendirilmiş personel çalıştırmayan işletmelere ise 139 bin 746 lira idari para cezası uygulanacak.

Ayrıca çevre danışmanlık firmaları için yeni bir ceza puanı sistemi getirildi. Belirlenen yükümlülükleri yerine getirmeyen firmalara ceza puanı uygulanacak. 4 yıl içinde 100 puana ulaşan firmaların yeterlik belgeleri 180 gün askıya alınacak.

Ceza puanı 200’e ulaşan çevre danışmanlık firmalarının yeterlik belgeleri ise 2 yıl süreyle iptal edilecek.

KOOPERATİFLERDE TAPU DEVRİNE SINIRLAMA

Kooperatifler Kanunu’nda yapılan değişiklik kapsamında etap etap yeniden inşaat yapan yapı kooperatiflerine yönelik yeni kurallar getirildi. Buna göre tüm inşaat tamamlanmadan ortaklara tahsis edilmiş olsa bile iş yeri ve konutların tapu devri gerçekleştirilemeyecek.

Düzenleme ile yarım kalan projeler ve hak sahipliği süreçlerinde yaşanan mağduriyetlerin önüne geçilmesi amaçlanıyor.

TOKİ BAŞVURULARINDA DİJİTAL DÖNEM BAŞLIYOR

Yeni yasayla birlikte TOKİ projelerinde başvuru süreçleri de dijital ortama taşınıyor. Gayrimenkul satış süreçlerinde gerekli olan başvuru evrakları ve ön sözleşmeler artık uzaktan iletişim araçlarıyla veya elektronik doğrulama yöntemleri kullanılarak hazırlanabilecek.

Ayrıca yükümlülüklerini yerine getirmeden hayatını kaybeden hak sahiplerinin miras işlemleri için TOKİ’nin doğrudan mahkeme veya noterliklere başvuru yapabilmesine imkan sağlandı.