Bankalarda kredi dönemi değişti: Yeni sınırlamalar bugün başladı
Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası’nın enflasyonla mücadele kapsamında aldığı yeni makroihtiyati kararlar, bankacılık sektöründe bugün itibarıyla fiilen uygulanmaya başladı. İhtiyaç kredisi, taşıt finansmanı ve ticari kredilerde büyüme sınırlarının aşağı çekilmesiyle birlikte bankalar kredi dağıtımında daha sıkı bir döneme geçti. Yeni hesaplama döneminin başlamasıyla birlikte kredi limitleri yeniden şekillenirken, piyasada finansmana erişim koşullarının daha kontrollü hale geleceği değerlendiriliyor.
Ekonomide sıkı para politikası sürecini güçlendirmeyi hedefleyen düzenleme, özellikle hızlı kredi genişlemesinin önüne geçmeyi amaçlıyor. Bankacılık sektöründe kredi hacmindeki artışın beklenen seviyede yavaşlamaması üzerine devreye alınan yeni uygulama, hem bireysel hem de ticari kredilerde frene basılmasına neden oldu.
TCMB’DEN KREDİ BÜYÜMESİNE YENİ FREN
Cuma gecesi yayımlanan karar sonrası bankalar, yeni kredi büyüme limitlerini bugünden itibaren sistemlerine tanımladı. Böylece ihtiyaç kredileri, taşıt kredileri, KMH limitleri ve ticari kredilerde uygulanacak büyüme oranları aşağı çekildi.
Yeni düzenlemeyle birlikte özellikle tüketici tarafında krediye erişimin daha kontrollü ilerlemesi bekleniyor. Bankalar, belirlenen büyüme sınırlarını aşmamak adına kredi kullandırım süreçlerinde daha seçici davranmaya başladı.
Karar kapsamında ihracat, yatırım, tarım ve kamu destekli krediler ise sınırlama dışında bırakıldı. Ekonomi yönetimi bu alanlardaki finansman akışının sürmesini hedeflerken, tüketim kaynaklı kredi genişlemesini ise baskılamayı amaçlıyor.
İHTİYAÇ VE TAŞIT KREDİLERİNDE SINIR DÜŞÜRÜLDÜ
Yeni uygulamaya göre 8 haftalık hesaplama dönemlerinde kredi büyüme oranları yeniden belirlendi.
İhtiyaç ve taşıt kredilerinde büyüme sınırı yüzde 4 seviyesinden yüzde 3’e indirildi. Kredili Mevduat Hesabı (KMH) limit büyümesi ise yüzde 2’den yüzde 1’e düşürüldü.
KOBİ’lere kullandırılan TL kredilerde büyüme sınırı yüzde 5’ten yüzde 4,5’e çekilirken, KOBİ dışındaki büyük ölçekli şirketlere verilen TL ticari kredilerde ise oran yüzde 3’ten yüzde 2’ye indirildi.
Merkez Bankası’nın attığı bu adım, kredi genişlemesini yavaşlatmaya yönelik en sert hamlelerden biri olarak değerlendiriliyor.
YÜKSEK FAİZE RAĞMEN KREDİ TALEBİ DEVAM EDİYOR
Ekonomi yönetiminin yeni sıkılaştırma kararında en önemli etkenlerden biri, yüksek faiz ortamına rağmen kredi kullanımındaki güçlü seyrin sürmesi oldu. Bankacılık Düzenleme ve Denetleme Kurumu verileri, kredi büyümesinde hedeflenen yavaşlamanın henüz gerçekleşmediğini ortaya koydu.
15 Mayıs haftası itibarıyla TL krediler içinde en büyük payı yüzde 35 ile KOBİ kredileri oluşturdu. Taksitli ticari krediler ve kurumsal kredi kartlarının payı ise yüzde 24 seviyesinde gerçekleşti.
Son bir yıllık süreçte toplam TL kredi hacminde yüzde 44 artış yaşanırken, taksitli ticari kredilerde büyüme yüzde 58’e ulaştı. Bireysel kredi kartlarında artış yüzde 49,3 olurken, ihtiyaç kredilerindeki yükseliş yüzde 47 olarak kaydedildi.
Sektör kaynakları, kur etkisinden arındırılmış toplam kredi büyümesinin halen yüzde 30 bandında seyrettiğini belirtiyor. Bu seviyenin, küresel piyasalarda savaş öncesi dönemde görülen kredi büyüme oranlarına yakın olduğu ifade ediliyor.
BANKALARDA DAHA TEMKİNLİ KREDİ DÖNEMİ BAŞLADI
Yeni düzenleme sonrası bankaların kredi verme süreçlerinde daha muhafazakâr davranması bekleniyor. Özellikle bireysel müşteriler için kredi limitleri, gelir kriterleri ve risk analizlerinin daha sıkı uygulanacağı belirtiliyor.
Uzmanlara göre kredi büyümesine getirilen yeni sınırlar, iç talebi dengelemek ve enflasyon baskısını azaltmak açısından kritik önem taşıyor. Önümüzdeki süreçte kredi hacmindeki değişimlerin ekonomi yönetiminin yeni adımları açısından belirleyici olması bekleniyor.
