Tarım ve Orman Bakanı İbrahim Yumaklı ile Sudan Tarım ve Sulama Bakanı İsmet Guraşi, Ankara’da gerçekleştirilen 16. Dönem Türkiye-Sudan Karma Ekonomik Komisyonu (KEK) Toplantı Tutanağı İmza Töreni’nde iki ülke arasındaki ekonomik ve stratejik iş birliğinin geleceğine ilişkin önemli mesajlar verdi. Devlet Su İşleri Genel Müdürlüğü’nde düzenlenen törende, ticaret hacminden yatırımlara, tarımdan enerjiye kadar birçok başlık masaya yatırıldı.

TÜRKİYE İLE SUDAN ARASINDAKİ TİCARET HACMİ DİKKAT ÇEKTİ

Bakan Yumaklı, Türkiye ile Sudan arasındaki ekonomik ilişkilerin son 20 yılda güçlü bir ivme yakaladığını belirterek, 2003 yılında yalnızca 71 milyon dolar seviyesinde olan ticaret hacminin 2022’de tarihi zirveye ulaşarak 680 milyon dolara çıktığını ifade etti. Sudan’daki mevcut siyasi ve ekonomik koşullar nedeniyle ticaret hacminde geçici bir gerileme yaşandığını kaydeden Yumaklı, 2025 itibarıyla rakamın 390 milyon dolar seviyesinde gerçekleştiğini söyledi.

“2003 yılında 71 milyon dolar olan ticaret hacmimiz, 2022’de 680 milyon dolara ulaşarak tarihi rekor kırdı.”

Yumaklı, Sudan’da kalıcı istikrarın sağlanmasıyla birlikte ekonomik faaliyetlerin yeniden hız kazanacağına inandıklarını belirterek, iki ülke arasındaki ticaret hacmini orta vadede 2 milyar dolara çıkarma hedefinin gerçekçi olduğunu dile getirdi.

STRATEJİK ALANLARDA YENİ İŞ BİRLİĞİ HEDEFİ

Toplantıda yalnızca ticaret değil, enerji, savunma sanayi, telekomünikasyon, modern sulama teknolojileri ve gıda güvenliği gibi stratejik sektörler de gündeme geldi. Yumaklı, Türk şirketlerinin Sudan’da önemli bir potansiyele sahip olduğunu vurgulayarak, mevcut yatırımların yaklaşık 300 milyon dolar seviyesine ulaştığını söyledi.

Türk müteahhitlik sektörünün Sudan’da bugüne kadar 3 milyar dolar değerinde 90’dan fazla projeye imza attığını belirten Yumaklı, bu projelerin iki ülke arasındaki ekonomik ortaklığın en güçlü göstergeleri arasında yer aldığını kaydetti.

“Türk müteahhitlik firmaları Sudan’da bugüne kadar 3 milyar dolar değerinde 90’dan fazla projeyi hayata geçirdi.”

Bakan Yumaklı ayrıca, Ticaret ve Ekonomik Ortaklık Anlaşması ile Yatırımların Karşılıklı Teşviki ve Korunması Anlaşması’nın yürürlüğe girmesinin ekonomik ilişkiler açısından kritik önem taşıdığına dikkat çekti.

TARIM VE GIDA GÜVENLİĞİ VURGUSU

İki ülke arasındaki iş birliğinin merkezinde tarım, sulama, hayvancılık ve ormancılık alanlarının bulunduğunu ifade eden Yumaklı, bu alanlarda hukuki altyapıyı oluşturan 5 ayrı anlaşmanın aktif şekilde yürürlükte olduğunu söyledi.

Sudan’ın geniş tarım arazileri ve doğal kaynaklarıyla Afrika’nın en önemli üretim merkezlerinden biri olduğuna işaret eden Yumaklı, sürdürülebilir kalkınma açısından tarım ve gıda güvenliği alanındaki ortak çalışmaların stratejik öneme sahip olduğunu belirtti.

“Tarım, sulama ve gıda güvenliği alanındaki iş birliği iki ülkenin stratejik ortaklığında kilit rol oynuyor.”

TİKA PORT SUDAN’DA YENİDEN FAALİYETE BAŞLADI

Türkiye’nin Sudan’daki insani destek faaliyetlerine de değinen Yumaklı, TİKA’nın Port Sudan ofisinin Aralık 2024 itibarıyla yeniden faaliyet göstermeye başladığını açıkladı. Türkiye’nin bölgede yalnızca ekonomik değil, insani alanda da aktif rol üstlendiğini vurgulayan Yumaklı, Kalakla Türk Hastanesi’nin tadilat çalışmalarının tamamlandığını ve kültürel miras restorasyonlarının sürdüğünü belirtti.

Türkiye’nin Sudan halkının yanında olmaya devam edeceğini ifade eden Yumaklı, şartlar elverdiği ölçüde destek faaliyetlerinin süreceğini söyledi.

SUDANLI BAKAN GURAŞİ’DEN TÜRKİYE MESAJI

Sudan Tarım ve Sulama Bakanı İsmet Guraşi ise konuşmasında Türkiye ile Sudan arasındaki tarihi bağların her geçen gün daha da güçlendiğini belirtti. Türkiye’nin Sudan’a yönelik yapıcı yaklaşımını takdir ettiklerini söyleyen Guraşi, özellikle tarım, enerji, altyapı ve madencilik alanlarında yeni ortaklıkların geliştirilmesi gerektiğini ifade etti.

Guraşi, KEK toplantısının iki ülke arasındaki koordinasyonu artıracağını ve stratejik ortaklığın daha ileri seviyeye taşınmasına katkı sağlayacağını vurguladı.