TBMM’den vergi paketi geçti: Varlık barışı ve ihracat teşviki yürürlükte
Türkiye Büyük Millet Meclisi Genel Kurulu’nda kabul edilen yeni ekonomi paketi, vergi sisteminden yatırım teşviklerine, kamu borçlarının yapılandırılmasından teknoloji girişimciliğine kadar birçok alanda dikkat çeken değişiklikler içeriyor. “Bazı Kanunlarda Değişiklik Yapılmasına Dair Kanun Teklifi” ile birlikte hem döviz girişinin hızlandırılması hem de üretim, ihracat ve finans alanlarında Türkiye’nin rekabet gücünün artırılması hedefleniyor.
Yeni düzenleme; varlık barışı uygulamasının genişletilmesi, ihracatçılara vergi indirimi sağlanması, İstanbul Finans Merkezi teşviklerinin uzatılması ve yabancı yatırımcıların Türkiye’ye çekilmesine yönelik uzun vadeli vergi avantajlarıyla öne çıktı.
EKONOMİK PROGRAM HEDEFLERİNE UYUMLU YENİ DÖNEM
Teklifin gerekçesinde, küresel ekonomik gelişmelere uyum sağlanması, yatırım ortamının güçlendirilmesi ve dış ticaret dengesinin desteklenmesi amaçlarının ön planda olduğu belirtildi. Düzenlemeyle birlikte üretim kapasitesinin artırılması, sermaye girişlerinin hızlandırılması ve istihdam imkanlarının genişletilmesi hedefleniyor.
Ekonomi yönetimi özellikle finansal kaynakların kayıt altına alınması, yüksek katma değerli üretimin teşvik edilmesi ve Türkiye’nin uluslararası yatırımcılar açısından daha cazip hale getirilmesi için kapsamlı adımlar attı.
VARLIK BARIŞINDA YENİ SÜRE VE VERGİ AVANTAJI
Kanunun en dikkat çeken başlıklarından biri yeniden düzenlenen varlık barışı uygulaması oldu. Buna göre yurt dışında bulunan para, altın, döviz, menkul kıymet ve sermaye piyasası araçlarının 31 Temmuz 2027 tarihine kadar Türkiye’deki banka veya aracı kurumlara bildirilmesi halinde vergi incelemesi ve tarhiyat uygulanmayacak.
Yurt dışındaki varlıklarını Türkiye’ye getiren kişiler için vergi incelemesi yapılmayacak olması, düzenlemenin en kritik başlıklarından biri olarak öne çıktı.
Bildirilen varlıkların iki ay içinde Türkiye’ye transfer edilmesi veya fiziki olarak yurda getirilmesi şartı aranacak. Vergi oranları ise varlıkların sistemde tutulma süresine göre değişecek.
Buna göre; 5 yıl tutulacak varlıklarda yüzde 0
4 yıl tutulacak varlıklarda yüzde 1
3 yıl tutulacak varlıklarda yüzde 2
2 yıl tutulacak varlıklarda yüzde 3
1 yıl tutulacak varlıklarda yüzde 4 oranında vergi uygulanacak.
Ayrıca 1 Ocak 2027 itibarıyla bu oranlara yarım puanlık artış yapılacak. Yurt içinde bulunmasına rağmen işletme kayıtlarında yer almayan varlıklar da sisteme dahil edilebilecek.
KAMU BORÇLARINDA 72 AYA KADAR TAKSİT İMKANI
Yeni düzenlemeyle birlikte kamu alacaklarının yapılandırılmasında da önemli değişikliğe gidildi. Amme Alacaklarının Tahsil Usulü Hakkında Kanun’da yapılan değişiklik kapsamında kamu borçlarının tecil süresi 36 aydan 72 aya yükseltildi.
Teminatsız tecil sınırı ise 50 bin liradan 1 milyon liraya çıkarıldı. Böylece özellikle borç yükü bulunan işletmelerin ödeme süreçlerinde daha uzun vadeli yapılandırma imkanına kavuşması sağlandı.
YABANCI YATIRIMCIYA 20 YIL GELİR VERGİSİ İSTİSNASI
Türkiye’ye yerleşecek yabancı yatırımcılar ve yurt dışında yaşayan yüksek gelir grubuna yönelik dikkat çekici vergi avantajları da pakette yer aldı.
Son üç takvim yılında Türkiye’de yerleşik olmayan ve vergi mükellefiyeti bulunmayan kişilerin yurt dışı kazançları, Türkiye’ye yerleşmelerinin ardından 20 yıl boyunca gelir vergisinden istisna tutulacak.
Türkiye’ye döviz getirecek yabancı yatırımcı ve yüksek gelir grubuna 20 yıl gelir vergisi muafiyeti sağlanacak.
Veraset yoluyla gerçekleşecek mal intikallerinde ise uygulanacak vergi oranı yüzde 1 olarak belirlendi. Düzenleme ile Türkiye’ye sermaye ve döviz girişinin hızlandırılması hedefleniyor.
İSTANBUL FİNANS MERKEZİ TEŞVİKLERİ 2047’YE UZATILDI
Kanunda İstanbul Finans Merkezi’ne yönelik teşvikler de genişletildi. Finansal hizmet ihracatında uygulanan yüzde 100 kurumlar vergisi indiriminin süresi 2031’den 2047’ye kadar uzatıldı.
Ayrıca finansal faaliyet harcı muafiyeti süresi 5 yıldan 20 yıla çıkarıldı. Yurt dışı tecrübeli personele sağlanan gelir vergisi avantajı da tüm İFM katılımcılarını kapsayacak şekilde genişletildi.
Transit ticaret kazançlarının yüzde 95’i vergiden istisna tutulurken, İstanbul Finans Merkezi katılımcıları için bu oran yüzde 100 olarak uygulanacak.
TEKNOGİRİŞİM ŞİRKETLERİNE HİSSE DESTEĞİ
Teknoloji girişimleri ve start-up ekosistemine yönelik teşvikler de yeni pakette önemli yer tuttu. Sanayi ve Teknoloji Bakanlığı kriterlerini sağlayan teknogirişim şirketlerinde çalışan personele verilen pay senetlerinde gelir vergisi istisnası genişletildi.
İstisna kapsamındaki üst sınır, bir yıllık brüt ücret tutarından iki yıllık brüt ücret düzeyine yükseltildi.
Ayrıca çalışanların pay senetlerini elde tutma sürelerine ilişkin yeni kurallar getirildi. Belirlenen süreden önce satış yapılması halinde istisna edilen vergilerin gecikme faiziyle birlikte tahsil edilmesi öngörüldü.
NİTELİKLİ HİZMET MERKEZLERİNE VERGİ DESTEĞİ
Türkiye’nin hizmet ihracatındaki payını artırmayı amaçlayan düzenlemeler kapsamında Nitelikli Hizmet Merkezleri için yeni teşvik sistemi oluşturuldu.
En az üç farklı ülkede faaliyet gösteren küresel şirketlere hizmet sunacak merkezlerde çalışan personelin ücretlerine gelir vergisi muafiyeti uygulanacak.
Bu kapsamda çalışanların;
Brüt asgari ücretin 3 katına kadar olan kısmı
İstanbul Finans Merkezi kapsamındakilerde ise 5 katına kadar olan kısmı
gelir vergisinden muaf tutulacak.
Ayrıca kuluçka girişimcilerinin kuracağı dijital şirketler üç yıl boyunca oda aidatı ve ücretlerinden muaf olacak.
İHRACATÇI VE ÜRETİCİYE KURUMLAR VERGİSİ İNDİRİMİ
Üretim ve ihracatı artırmaya yönelik düzenlemeler de paketin öne çıkan başlıkları arasında yer aldı.
İmalatçı ihracatçıların ihracat kazançlarına uygulanan kurumlar vergisi oranı yüzde 9’a düşürüldü. Doğrudan ihracat yapan diğer şirketlerde ise kurumlar vergisi oranı yüzde 14 olarak uygulanacak.
Sanayi sicil belgesine sahip ve fiilen üretim yapan işletmeler için de 2027 yılından itibaren üretim faaliyetlerinden elde edilen kazançlarda yüzde 12,5 kurumlar vergisi uygulanacak.
GİRİŞİM SERMAYESİ VE YENİ FİNANSMAN MODELLERİ ÖNE ÇIKTI
Kanunla birlikte teknoloji girişimlerinin finansmana erişimini kolaylaştıracak yeni modeller de devreye alındı. Özellikle paya dönüştürülebilir borç sözleşmesi uygulamasının yaygınlaştırılması hedefleniyor.
Düzenlemeyle birlikte yabancı yatırım fonları ve uluslararası sermaye kuruluşlarının Türk teknoloji girişimlerine ilgisinin artırılması amaçlanıyor.
