Kanada’da tüketici harcamaları frene bastı: Halk enflasyondan endişeli

Kanada Merkez Bankası’nın yayımladığı 2026 yılı ilk çeyrek tüketici beklenti anketi, hanehalkının küresel jeopolitik gelişmeleri yakından izlediğini ortaya koydu. Ankete göre Kanadalı tüketiciler, Ortadoğu’da yaşanan savaşın ekonomik büyümeyi baskılayacağını ve enflasyonu yeniden hızlandıracağını düşünüyor.

Banka tarafından paylaşılan veriler, ana tüketici anketinin 5-25 Şubat tarihleri arasında, çatışmalar geniş çaplı hale gelmeden önce yapıldığını gösterdi. Sonrasında 24 Şubat-2 Mart döneminde takip görüşmeleri gerçekleştirildi. Savaşın etkisini doğrudan ölçen ek çalışma ise 26 Mart-2 Nisan tarihleri arasında tamamlandı.

TÜKETİCİ HARCAMALARINDA TEMKİNLİ DURUŞ SÜRÜYOR

Savaş öncesi dönemde tüketicilerin harcama planlarında belirgin bir canlanma görülmedi. Yüksek fiyatlar, yaşam maliyeti baskısı ve ekonomik görünüme dair belirsizlikler nedeniyle hanehalkı harcamalarında temkinli davranmaya devam etti. Ticaret gerilimlerinde kısmi yumuşama yaşansa da tüketicilerin genel havası sınırlı ölçüde iyileşti.

Kanada Tüketici Beklentileri göstergesi dip seviyelerden toparlansa da güven ortamının halen kırılgan olduğu görüldü. Özellikle günlük yaşam maliyetleri, vatandaşların en önemli ekonomik kaygıları arasında yer aldı.

Kanadalı tüketicilerin alışveriş tercihlerinde de dikkat çekici değişim yaşandı. Yerli üretim mallara yönelim artarken, yurt içi tatil planlarının öne çıktığı gözlendi. Buna karşılık ABD ürünlerine ve ABD seyahatlerine yapılan harcamalarda düşüş dikkat çekti.

İŞ GÜVENCESİ ENDİŞESİ GÜNDEMDE

Anket sonuçlarına göre iş gücü piyasasına ilişkin olumsuz algı devam ediyor. Katılımcılar, istihdam piyasasını zayıf görürken iş kaybetme korkusunun yüksek seviyelerde kaldığını belirtti. İşini kaybetme ihtimaline ilişkin algı da sınırlı artış gösterdi.

Yapay zekâ nedeniyle görevleri otomasyona açık sektörlerde çalışan kesimlerde iş kaybı korkusunun daha hızlı yükseldiği tespit edildi. Bu durum teknoloji dönüşümünün tüketici psikolojisine de yansımaya başladığını ortaya koydu.

ENFLASYON BEKLENTİLERİ YÜKSEK KALIYOR

Yakın vadeli enflasyon beklentileri önceki çeyreğe göre büyük değişim göstermedi ancak tarihsel ortalamaların üzerinde kalmayı sürdürdü. Özellikle gıda fiyatlarında yeni artış beklentileri, bir yıllık enflasyon tahminlerini yukarıda tutan başlıca unsur oldu. Uzun vadeli beklentilerde ise geçen yılın aynı dönemine göre hafif geri çekilme görüldü.

SAVAŞ SONRASI ANKETTE ÇARPICI SONUÇLAR

Çatışmalar başladıktan sonra yapılan özel araştırma, jeopolitik risklerin tüketici davranışlarını doğrudan etkilediğini gösterdi. Katılımcıların büyük çoğunluğu savaşın Kanada ekonomisine zarar vereceğini ve fiyat baskılarını artıracağını ifade etti.

Katılımcıların yüzde 21’i artan seyahat maliyetleri nedeniyle planlarını iptal etti ya da erteledi, yüzde 28’i ise büyük harcamalarını kısmaya başladı. Tüketiciler, savaşın sürmesi halinde önümüzdeki 12 ayda özellikle benzin ve gıda fiyatlarında sert yükseliş bekliyor.