Terörsüz Türkiye yasa teklifi Komisyondan geçti
Terörsüz Türkiye süreci kapsamında hazırlanan kanun teklifi TBMM Adalet Komisyonunda kabul edildi. Görüşmeler yaklaşık 17,5 saat sürdü. Düzenleme, PKK/KCK’nın silah bırakması ve fiili varlığını sona erdirmesi şartına bağlandı. Teklif ayrıca soruşturma, kovuşturma ve kesinleşmiş cezaların infazına ilişkin hükümler içeriyor.
Teklife göre kapsamdaki soruşturma, kovuşturma ve cezaların infazında 5 veya 10 yıllık erteleme uygulanabilecek.
Terörsüz Türkiye yasa teklifinde MGK kararı şartı
Düzenlemenin uygulanması için öncelikle örgütün fiili varlığının sona erdiği tespit edilecek. Ayrıca kontrolündeki tüm silah ve mühimmatın teslim edilmesi gerekecek.
Bu durum güvenlik kurumlarınca tespit edilecek. Ardından tespiti teyit eden Milli Güvenlik Kurulu kararı Resmi Gazete’de yayımlanacak.
Böylece kanundaki soruşturma, kovuşturma ve infaz hükümlerinin uygulanmasının önü açılacak.
Hangi suçlar Terörsüz Türkiye düzenlemesine girecek?
Teklif, PKK/KCK’nın kurulması veya yönetilmesine ilişkin suçları kapsıyor. Ayrıca örgüt üyeliği ve örgüte bilerek yardım suçları düzenlemeye dahil ediliyor.
Bunun yanında örgüt propagandası suçları da kapsamda bulunuyor. Örgüt faaliyetleri çerçevesinde işlenen bazı suçlar için de hükümler uygulanacak.
Ayrıca örgüt lehine işlenen terörizmin finansmanı suçları düzenleme kapsamında değerlendirilecek.
Ancak örgüt faaliyetleri kapsamında işlenen kasten öldürme suçu için önemli istisnalar bulunuyor.
Soruşturma ve kovuşturmalar 5 veya 10 yıl ertelenecek
Düzenleme, kapsamdaki suçları öngörülen ceza sürelerine göre iki gruba ayırıyor.
Üst sınırı 15 yıl veya daha az olan suçlarda süreç 5 yıl ertelenecek. Buna karşılık 15 yıldan fazla ceza gerektiren suçlarda süre 10 yıl olacak.
Müebbet veya ağırlaştırılmış müebbet gerektiren kapsamdaki suçlarda da 10 yıllık süre uygulanacak.
Ancak örgüt faaliyeti kapsamında işlenen kasten öldürme suçları bu hükmün dışında kalacak. Ayrıca 1 Haziran 2005 öncesine ilişkin bazı ağır suçlar da istisna olacak.
Erteleme süresince dava zamanaşımı işlemeyecek. Ayrıca dosyalar ile suçun ispatına yarayan deliller korunacak.
Erteleme kararına 2 hafta içinde itiraz edilebilecek
Cumhuriyet savcısının verdiği kararlara karşı sulh ceza hakimliğine başvuru yapılabilecek. Başvuru süresi ise 2 hafta olarak uygulanacak.
Ayrıca mahkemelerin kovuşturmanın ertelenmesine ilişkin kararlarına da itiraz edilebilecek. Burada da 2 haftalık süre geçerli olacak.
Bunun yanında müsadereye konu mal ve varlıklar hakkında tasfiye kararı verilebilecek. Söz konusu değerler Hazineye gelir kaydedilecek.
Yeni soruşturmalar Kurulun iznine bağlanacak
MGK kararından önce işlenen kapsamdaki suçlar için özel bir sistem uygulanacak. Kararın yayımlanmasından sonra başlatılacak soruşturmalarda Kurul izni aranacak.
Ayrıca mevcut tutuklama ve adli kontrol tedbirleri yeniden değerlendirilecek. Bu değerlendirmeyi dosyanın bulunduğu aşamadaki yetkili yargı mercii yapacak.
Koşulların oluşması halinde tutuklama veya adli kontrol tedbirleri kaldırılabilecek.
İstinaf veya temyizde bulunan kapsamdaki dosyalarda ise bozma kararı verilecek.
Kesinleşmiş cezaların infazı da ertelenebilecek
Teklif yalnızca devam eden davaları kapsamıyor. Kesinleşmiş bazı mahkumiyetler için de infaz ertelemesi getiriliyor.
Toplam 15 yıl veya daha az hapis cezasında infaz 5 yıl ertelenebilecek. Toplam ceza 15 yılı aşarsa erteleme süresi 10 yıl olacak.
Müebbet ve ağırlaştırılmış müebbet cezalarında da kapsama göre 10 yıllık erteleme uygulanabilecek.
Erteleme döneminde yeni bir terör suçu işlenmezse ilgili ceza infaz edilmiş sayılabilecek.
Ancak kasten öldürme suçundan mahkum olanlar için istisna bulunuyor. Ayrıca 1 Haziran 2005 öncesindeki bazı ağır mahkumiyetler kapsam dışında tutuluyor.
Yeni terör suçu işlenirse erteleme kaldırılacak
Erteleme kararları özel bir sisteme kaydedilecek. Bu bilgilere yalnızca belirlenen adli amaçlarla erişilebilecek.
Erteleme döneminde yeni bir terör suçu işlenmesi halinde karar kaldırılacak. Böylece soruşturma veya kovuşturma kaldığı yerden devam edecek.
Kesinleşmiş cezalarda ise infaz hakimi ertelemeyi kaldırabilecek. Ardından cezanın infazına devam edilecek.
Buna karşılık süre yeni suç işlenmeden tamamlanırsa farklı hükümler uygulanacak. Soruşturmalarda takipsizlik, davalarda ise düşme kararı verilebilecek.
Terörsüz Türkiye sürecini yeni Kurul takip edecek
Teklif, uygulamanın takibi için yeni bir Kurul oluşturulmasını öngörüyor. Kurula Cumhurbaşkanı Yardımcısı başkanlık edecek.
Kurulda Adalet, Dışişleri, İçişleri ve Milli Savunma bakanları yer alacak. Ayrıca Cumhurbaşkanlığı Genel Sekreteri de görev yapacak.
MİT Başkanı ile MGK Genel Sekreteri de Kurul üyeleri arasında bulunacak.
Bunun yanında ihtiyaç halinde alt komisyonlar kurulabilecek. İlgili kurumların temsilcileri de toplantılara davet edilebilecek.
Kurul, sürecin ilerleyişini dönemsel olarak değerlendirecek. Gerektiğinde adli, idari veya yasal düzenlemeler talep edebilecek.
TBMM’de İzleme Komisyonu kurulacak
Kurul, yürüttüğü çalışmalar hakkında TBMM’yi düzenli şekilde bilgilendirecek.
Ayrıca TBMM Başkanlığı bünyesinde bir İzleme Komisyonu oluşturulacak. Komisyon, kanun kapsamındaki faaliyetleri takip edebilecek.
Bunun yanında uygulamaya ilişkin tavsiyelerde bulunabilecek. Kurulun sekretarya hizmetlerini ise Cumhurbaşkanlığı Genel Sekreterliği yürütecek.
Hak yoksunlukları için 2 ve 3 yıllık süre uygulanacak
Teklif, hak yoksunluklarının kaldırılmasına ilişkin hükümler de içeriyor.
Kurul, gerekli gördüğünde ilgili yargı mercilerinden hak yoksunluklarının kaldırılmasını isteyebilecek.
Ancak bunun için belirli sürelerin tamamlanması gerekecek. Beş yıllık ertelemede en az 2 yıl geçmiş olması aranacak.
On yıllık erteleme kararlarında ise en az 3 yıllık süre geçmesi gerekecek.
Silah ve mühimmat teslimi kayıt altına alınacak
Örgüt mensuplarının teslim ettiği silah ve mühimmat kayıt altına alınacak. Ayrıca araç, gereç, patlayıcı ve diğer malzemeler de sisteme işlenecek.
Uygulamanın ayrıntılarını İçişleri ve Milli Savunma bakanlıkları belirleyecek. Bu süreçte güvenlik kurumlarının görüşleri de alınacak.
Düzenlemeden yararlanmak isteyenler için ayrıca 6 aylık başvuru süresi öngörülüyor.
Başvurular Cumhuriyet başsavcılıklarına veya Kurulun belirlediği kurumlara yazılı olarak yapılacak.
Adalet Komisyonundaki görüşmeler 17,5 saat sürdü
Milli Dayanışma ve Toplumsal Bütünleşmenin Güçlendirilmesine Dair Kanun Teklifi, Adalet Komisyonunda kabul edildi.
Komisyon görüşmeleri toplam 17,5 saat sürdü. Böylece teklifin TBMM’deki komisyon aşaması tamamlandı.
