Türkiye hızla yaşlanıyor: 2050’de her 4 kişiden biri 65 yaş üzerinde olacak
Doğurganlık hızındaki keskin düşüş ve yaşlı nüfusun artışı, Türkiye’nin demografik yapısını kökten değiştiriyor.
DOĞURGANLIK HIZI KRİTİK EŞİĞİN ALTINA İNDİ
Türkiye İstatistik Kurumu’nun (TÜİK) 2024 verilerine göre, doğurganlık oranı 1,48 seviyesine gerileyerek nüfusun kendini yenileme eşiği olan 2,1’in çok altında kaldı. Bu düşüş, Türkiye’yi “çok yaşlı ülkeler” sınıfına yaklaştırıyor.
YAŞLI NÜFUS ORANI %10’U AŞTI
2024 itibarıyla, 65 yaş ve üzeri nüfusun oranı %10,6’ya ulaştı. Uzmanlara göre bu oran önümüzdeki yıllarda hızla artacak ve 2050’de her dört kişiden biri 65 yaş üstü olacak. 2075’te bu oran her üç kişiden biri, 2100’de ise her 10 kişiden 4’ü olacak şekilde değişecek.
ÜNİVERSİTE MEZUNLARINDA DOĞUM ORANI 1,2’YE KADAR DÜŞTÜ
Hacettepe Üniversitesi Nüfus Etütleri Enstitüsü’nden Prof. Dr. Mehmet Ali Eryurt’a göre, yükseköğrenim gören kadınlarda doğurganlık oranı 1,2 çocuk seviyesine geriledi. İstanbul, Ankara ve İzmir gibi büyük şehirlerde de bu oran 1,2’nin altına indi.
TÜRKİYE’NİN NÜFUSU 54 MİLYONA KADAR GERİLEYEBİLİR
Projeksiyonlara göre Türkiye’nin toplam nüfusu orta senaryoda 93 milyona ulaştıktan sonra gerilemeye başlayacak. Düşük doğurganlık senaryosunda ise ülke nüfusu 2100’de 54 milyona kadar düşebilir.
HANE HALKI KÜÇÜLÜYOR, TEK KİŞİLİK EVLER ARTIYOR
1950’li yıllarda 6 kişi olan ortalama hane halkı büyüklüğü, günümüzde 3 kişiye kadar düştü. Her 5 evden biri tek kişilik hane, tek ebeveynli aile oranı ise %10’u geçti. Bu yapı, boşanmalardaki artışla da doğrudan bağlantılı.
BOŞANMALAR ARTIYOR: HER 3 EVLİLİĞE 1 BOŞANMA
Eryurt’un açıklamasına göre, her 10 evliliğe karşılık yaklaşık 3 boşanma gerçekleşiyor. Bu durum, aile içi rol dağılımlarının değişmesine ve sosyal dengelerin yeniden şekillenmesine neden oluyor.
DOĞUMLARIN YARISI 30 YAŞ ÜZERİNDE GERÇEKLEŞİYOR
Evlilik yaşı ve ilk doğum yaşı yükseliyor. Son verilere göre, doğumların neredeyse %50’si 30 yaşından sonra gerçekleşiyor. Bu da doğurganlık döneminin daha ileri yaşlara kaydığını gösteriyor.
DEVLETTEN TEŞVİKLER GELİYOR: DOĞUM VE EVLİLİK DESTEKLERİ GENİŞLİYOR
Demografik kriz karşısında hükümet bazı önlemleri devreye aldı. Evlilik kredileri, doğum teşvikleri ve doğum izni sürelerinin uzatılması, doğurganlık oranlarını artırmayı hedefleyen politikaların başında geliyor.
