Çekya Başbakanı’ndan merkez bankasına faiz indirimi çağrısı
Avrupa’da enerji fiyatları kaynaklı enflasyon baskıları yeniden güç kazanırken, Çekya hükümeti ile merkez bankası arasındaki faiz tartışması dikkat çekici bir boyuta ulaştı. Çekya Başbakanı Andrej Babis, merkez bankasına açık çağrıda bulunarak politika faizinin düşürülmesini istedi. Hükümetin daha ucuz kredi ve konut finansmanı hedefiyle hareket ettiği belirtilirken, merkez bankası ise artan enerji maliyetleri nedeniyle temkinli duruşunu koruyor.
BABIS’TEN MERKEZ BANKASINA AÇIK MESAJ
Başbakan Andrej Babis, Prag’da gerçekleştirilen kabine toplantısının ardından yaptığı televizyon konuşmasında, Merkez Bankası Başkanı’na yeniden seslendi. Babis, “Ana faizi düşürün” çağrısını yineleyerek ülkede kredi maliyetlerinin hâlâ yüksek olduğunu savundu.
Çekya Merkez Bankası bu ay gerçekleştirdiği toplantıda politika faizini yüzde 3,5 seviyesinde sabit bırakmıştı. Banka yönetimi, mevcut para politikasının hâlâ “ılımlı şekilde sıkı” olduğunu belirtirken, bir sonraki adımın faiz artırımı ya da mevcut seviyeyi koruma yönünde olabileceğinin sinyalini verdi.
“ÇEK VATANDAŞLARI AVRUPA’DAN DAHA YÜKSEK FAİZ ÖDEMEMELİ”
Kimya ve tarım sektöründeki yatırımlarıyla bilinen Babis, Çek vatandaşlarının ve şirketlerin euro bölgesine kıyasla daha yüksek faizle borçlanmasının kabul edilemez olduğunu söyledi. Özellikle mortgage faizlerinin düşürülmesiyle konut erişiminin kolaylaştırılması, Babis’in seçim dönemindeki en önemli vaatlerinden biri olarak öne çıkmıştı.
Başbakan Babis, “Vatandaşlarımızın euro bölgesinden daha pahalı kredi kullanması için hiçbir neden yok” diyerek merkez bankasına ekonomik büyüme odaklı politika çağrısı yaptı.
Merkez bankası ise siyasi açıklamalara doğrudan yanıt vermedi. Banka sözcüsü, kurumun politikacıların açıklamalarına ilişkin yorum yapmadığını bildirdi.
İRAN SAVAŞI SONRASI ENFLASYON ENDİŞESİ ARTTI
Çekya Merkez Bankası Başkanı Ales Michl, enerji fiyatlarındaki yükselişin ilk etkilerine doğrudan tepki vermeyeceklerini söylese de düşük enflasyon hedefinden taviz verilmeyeceğini vurguladı.
Michl, gerekirse ekonomik büyüme yavaşlasa bile faizlerin uzun süre yüksek tutulabileceği mesajını verdi.
Özellikle Orta Doğu’da İran merkezli çatışmaların enerji piyasalarını sarsması sonrası petrol fiyatlarında yaşanan yükseliş, Avrupa’daki merkez bankalarının faiz indirimi planlarını zora soktu. Çekya’da da savaş öncesinde konuşulan olası faiz indirimleri, enerji maliyetlerindeki artış nedeniyle geri plana itildi.
Yatırımcılar ise son dönemde daha sıkı para politikası ihtimalini fiyatlamaya başladı. Vadeli faiz anlaşmaları, önümüzdeki 12 ay içinde 75 baz puanın üzerinde faiz artışı beklendiğine işaret ediyor.
EKONOMİSTLERDEN “BEKLE-GÖR” SENARYOSU
Nisan ayında gerçekleştirilen merkez bankası anketine göre ekonomistlerin büyük bölümü, önümüzdeki bir yıl içinde faizlerde değişiklik beklemiyor. Ancak küresel enerji şoku ve jeopolitik riskler nedeniyle piyasalardaki beklentiler hızla değişiyor.
Avrupa genelinde enflasyonla mücadele sürerken, Çekya’da hükümetin büyüme ve konut piyasasını destekleme isteği ile merkez bankasının fiyat istikrarı hedefi arasındaki gerilim daha görünür hale geliyor.
